วิถีเกษตรก้าวหน้า พัฒนาชุมชน “วิสาหกิจชุมชนเกษตรกรผู้เลี้ยงกุ้งชุมชนห้วยม่วง”

ต่อยอดจากโครงการระยะสั้นๆ สู่วิสาหกิจชุมชนเพื่อการท่องเที่ยว เชื่อมโยงวิถีชีวิต ประเพณี และวัฒนธรรม ผสมผสานเข้ากับกิจกรรมด้านการเกษตร ยกระดับเศรษฐกิจในพื้นที่ให้มั่นคง

คุณศุภักษร มีคลองแบ่ง ผู้ใหญ่บ้านหมู่ 4 ชุมชนห้วยม่วง เล่าว่า แรกเริ่มเดิมทีชาวบ้านตำบลห้วยม่วงเลี้ยงกุ้งเป็นอาชีพหลักอยู่แล้ว เป็นกุ้งน้ำจืดที่เลี้ยงแบบขุดบ่อ และเมื่อปีที่ผ่านมาได้มีโครงการรัฐบาล ชื่อโครงการ 9101 ตามรอยเท้าพ่อ ซึ่งเลข 910 หมายถึงรัชกาลที่ 9 และรัชกาลที่ 10 ส่วนเลข 1 คือ 1 โครงการของตำบล โดยตำบลห้วยม่วงได้ดำเนินโครงการพัฒนาการเพาะเลี้ยงกุ้งจนประสบความสำเร็จ ทั้งในเรื่องการมีส่วนร่วมของชุมชน และยอดจำหน่ายที่สูงถึงประมาณ 1 ล้านบาท จนได้รับรางวัลชุมชนดีเด่นและโครงการดีเด่นอันดับหนึ่งของประเทศด้านการประมงจากกระทรวงเกษตรและสหกรณ์

“จากโครงการทำให้ชาวบ้านในตำบลมีศักยภาพในการเลี้ยงกุ้งที่ดีขึ้น สามารถเพาะพันธุ์คุณภาพดีได้เอง จากก่อนหน้านี้ที่ต้องซื้อมาจากแหล่งอื่น ประหยัดต้นทุน ได้กุ้งที่มีคุณภาพดี ขายได้ราคาสูง” คุณศุภักษรกล่าว

ต่อยอดจากโครงการระยะสั้น

จากโครงการ 9101 ของรัฐบาลที่เป็นโครงการระยะสั้นและประสบความสำเร็จ คุณศุภักษรกล่าวต่อว่า เป็นจุดเริ่มทำให้เกิดความคิดต่อยอดพัฒนาเป็นวิสาหกิจชุมชนขึ้นมา โดยตั้งวัตถุประสงค์ของการทำงานจากปัญหาของชุมชนที่เคยเกิดขึ้น คือผลผลิต (กุ้ง) มีราคาตกต่ำ เรื่องพันธุ์กุ้งซึ่งต้องซื้อลูกพันธุ์มาจากแหล่งอื่น และปัญหาในเรื่องการขายที่ไม่สามารถควบคุมราคาได้เองโดยตรง ต้องหวังเพียงพ่อค้าคนกลางที่มารับซื้อหน้าฟาร์ม โดยมีเป้าหมายแก้ปัญหาตามวัตถุประสงค์ คือการแปรรูปเพื่อเพิ่มมูลค่าผลผลิต พัฒนาการเพาะพันธุ์ และจัดตั้งร้านค้าชุมชน

เริ่มจากแปรรูป คือสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับกุ้ง ต่อยอดจากภูมิปัญญาเดิมที่มีอยู่แล้ว ที่ก่อนหน้านี้มีการนำกุ้งฝอยที่เหลือจากการขายมาทำเป็นกะปิเพื่อกินเองในครัวเรือน โดยนำกะปิเหล่านี้มาใส่บรรจุภัณฑ์ให้ได้มาตรฐาน ทำการตลาดและหาช่องทางจัดจำหน่ายให้ และยังมีการนำกุ้งที่ไม่ได้ขนาดมาตรฐานมาแปรรูปเป็นกุ้งแห้งอีกด้วย

การท่องเที่ยว นากุ้งชุมชนห้วยม่วง

ผู้ใหญ่บ้านหมู่ 4 ตำบลห้วยม่วงเล่าอีกว่า จากการแปรรูปเพื่อเพิ่มมูลค่าให้กับผลผลิตและศึกษาเรื่องการตลาดเพิ่มเติม ทำให้เกิดการต่อยอดแนวคิดไปในเรื่องของการท่องเที่ยว เพราะเป็นหลักการเดียวกันคือสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับสิ่งที่ชุมชนมีอยู่แล้ว ใช้รูปแบบไม่ต่างกันในเรื่องการตลาดและการบริการจัดการ เมื่อชาวบ้านมีความเข้าใจในจุดนี้ก็พัฒนาต่อได้ ซึ่งตำบลห้วยม่วงมีความน่าสนใจในหลายๆ เรื่องที่จะพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยวได้

โดยได้รับการสนับสนุนจากภาคเกษตรของจังหวัดนครปฐม คือโครงการการท่องเที่ยวเชิงเกษตร การท่องเที่ยวนากุ้งชุมชนห้วยม่วง จะเป็นการเชื่อมโยงวิถีชีวิต ประเพณี และวัฒนธรรม ผสมผสานเข้ากับกิจกรรมด้านการเกษตรที่มีความหลากหลายในพื้นที่ตำบลห้วยม่วง ประกอบไปด้วย วัดห้วยม่วง วิถีชีวิตชาวลาวครั่ง การปลูกผักอินทรีย์ การทำสวนกล้วย การเลี้ยงกุ้ง การทำเกษตรทฤษฎีใหม่แบบผสมผสาน และการแปรรูปผลผลิตทางการเกษตรของกลุ่มแม่บ้าน เพื่อให้นักท่องเที่ยวหรือผู้มาเยือนได้เกิดการเรียนรู้ สัมผัสกับวิถีชีวิตที่เป็นเอกลักษณ์ บ่งบอกถึงความเป็น “ชุมชนห้วยม่วง” โดยมีการแบ่งเป็นฐานการเรียนรู้ในเรื่องต่างๆ

ซึ่งกลุ่มเป้าหมายที่วางไว้ในช่วงเริ่มแรก คุณศุภักษรระบุว่าคือกลุ่มนักท่องเที่ยวจากหน่วยงานราชการ เช่น อบต.ที่มีกิจกรรมเกี่ยวกับการดูงานและการแลกเปลี่ยน นอกจากนี้ยังมีกลุ่มโรงเรียนและมหาวิทยาลัยที่มีนักเรียน-นักศึกษา ซึ่งมองว่ากลุ่มนี้เป็นกลุ่มที่ชื่นชอบการใช้โซเชียลมีเดีย ซึ่งจะทำให้ชุมชนเป็นที่รู้จักมากขึ้น จากนั้นจะค่อยๆ ขยายไปสู่กลุ่มนักท่องเที่ยวทั่วๆ ไป รวมทั้งกรุ๊ปทัวร์จากต่างชาติในอนาคต

ของดีชุมชน

สุดท้าย ผู้ใหญ่บ้านหมู่ 4 ชุมชนห้วยม่วง ได้ฝากคำแนะนำถึงกลุ่มชุมชนที่อยากพัฒนาหมู่บ้านของตนเอง ว่าควรเริ่มต้นจากหาผู้นำหรือผู้ที่มีใจรักอยากจะทำในงานลักษณะนี้ เพราะจะเป็นตัวขับเคลื่อนให้เกิดแนวคิดและกิจกรรมตามมา อาจเริ่มจากแค่ 2-3 คนแล้วค่อยๆ หาแนวร่วมเพิ่มมากขึ้น เชื่อว่าทุกชุมชนในทุกพื้นที่ล้วนมีความน่าสนใจซ่อนอยู่ เริ่มมองจากสิ่งใกล้ตัว ไม่ว่าจะเป็นวิถีชีวิต หรือวัฒนธรรมในด้านต่างๆ ที่สามารถนำมาเป็นจุดขายได้ ซึ่งสิ่งเหล่านี้จะช่วยยกระดับเศรษฐกิจในชุมชนให้ดีขึ้นได้

“หาคนที่คิดเหมือนกัน การรวมกลุ่มจะทำให้เกิดการพัฒนา ทุกที่ล้วนมีของดี อาจเป็นภูมิปัญญาที่สืบทอดกันมาจนเราเคยชิน แต่หากนำมาต่อยอดแล้วใส่แนวคิดในการนำเสนอ ก็สามารถสร้างเป็นเอกลักษณ์มีมูลค่าขึ้นมาได้”

คุณศุภักษร กล่าวทิ้งท้าย

Bangkok Bank SME เราเป็นเพื่อนคู่คิด มิตรคู่บ้าน ทุกช่วงการเติบโตของธุรกิจ
สนใจลงทุนธุรกิจสามารถปรึกษาธนาคารกรุงเทพ คลิก หรือสายด่วน 1333

แสดงความคิดเห็น