รัชกาลที่ 9 พระราชทานปัญญาเพื่ออนาคตไทย… “โครงการสารานุกรมไทยสำหรับเยาวชน”

การศึกษาถือเป็นรากฐานที่สำคัญของการพัฒนาประเทศในทุกด้าน พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช ทรงตระหนักดีถึงความสำคัญของการศึกษา อันเป็นรากฐานที่สำคัญในการพัฒนาคน และส่งผลอย่างยิ่งต่อความเจริญก้าวหน้าของประเทศ

โดยทรงตระหนักในความสำคัญของหนังสือสารานุกรมว่าเป็นแหล่งความรู้ที่จำเป็นในการศึกษาแก่คนทุกเพศทุกวัย โดยเฉพาะเด็กไทยที่ยังขาดที่เรียนและหนังสือเรียนอยู่เป็นอันมาก เมื่อ พ.ศ. 2506 จึงได้มีพระราชปรารภว่า การเรียนรู้เรื่องราวและวิชาการสาขาต่าง ๆ โดยกว้างขวางจะก่อให้เกิดความรู้ ความคิด และความฉลาด ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญที่สุดสำหรับชีวิต ทุกคนจึงควรมีโอกาสที่จะศึกษา เมื่อต้องการหรือพอใจที่จะเรียนรู้เรื่องใด สามารถค้นหาอ่านได้โดยสะดวก จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้จัดตั้งโครงการสารานุกรมไทยสำหรับเยาวชนฯ ขึ้น เพื่อจัดทำหนังสือสารานุกรมไทยสำหรับเยาวชน ซึ่งเป็นหนังสือที่มีประโยชน์เกื้อกูลการศึกษา และเพิ่มพูนปัญญาด้วยตนเองของประชาชน โดยเฉพาะในยามที่มีปัญหาขาดแคลนครูและสถานที่เล่าเรียน ซึ่งจะเป็นการพัฒนาวิชาการที่สำคัญยิ่งในวงการศึกษา ดังพระราชดำรัสที่พระราชทานแก่สมาชิกไลออนส์ในประเทศไทยเกี่ยวกับ “โครงการสารานุกรมไทย” เมื่อวันที่ 5 มกราคม  พ.ศ. 2513 ความตอนหนึ่งว่า

“… เราต้องให้ความรู้กับเด็กและคนรุ่นต่อไปอย่างที่เราจะสามารถทำได้ จึงพูดถึง สารานุกรมฯ นี้จะทำให้เราแก้ปัญหาของเราได้ส่วนหนึ่ง ที่จริงมีวิธีแก้ปัญหาอย่างอื่นด้วย แต่ว่า เราต้องเลือกทำขอเลือกทำสารานุกรม สารานุกรมไม่ใช่ครู แต่ว่าจะช่วยให้คนอื่นที่ไม่ได้เป็นครูได้ เช่น พ่อ แม่ ถ้าลูกถามปัญหาต่าง ๆ ก็อาศัยสารานุกรมนี้มาตอบได้ คนที่อ่านรู้เรื่องมากกว่าจะสอนน้องได้ แล้วการที่ดูสารานุกรมด้วยกันในครอบครัวจะช่วยให้เกิดความใกล้ชิดในครอบครัว จะช่วยให้ลูกไว้ใจพ่อแม่ ซึ่งจะเป็นผลพลอยได้อีกอย่างหนึ่ง นอกจากนี้ระหว่างเด็กด้วยกันหรือคนที่อ่านสารานุกรมด้วยกัน ก็จะคุยกันในวิชาการได้ จะเกิดความรู้และจะเกิดความสามารถที่จะแลกเปลี่ยนความคิดกัน การแลกเปลี่ยนความคิดและแลกเปลี่ยนทัศนะกันนี้เป็นทางที่จะทำให้มีความรู้กว้างขวางและจะทำให้อยากที่จะรู้มากขึ้น ซึ่งเป็นจุดประสงค์ของการศึกษา …”

%e0%b8%a3%e0%b8%b1%e0%b8%8a%e0%b8%81%e0%b8%b2%e0%b8%a5%e0%b8%97%e0%b8%b5%e0%b9%88-9-%e0%b8%9e%e0%b8%a3%e0%b8%b0%e0%b8%a3%e0%b8%b2%e0%b8%8a%e0%b8%97%e0%b8%b2%e0%b8%99%e0%b8%9b%e0%b8%b1%e0%b8%8dด้วยเหตุนี้ หนังสือสารานุกรมไทยที่ทรงมีพระราชดำริให้จัดทำขึ้น จึงบรรจุไปด้วยสรรพวิชาการอันเป็นสาระไว้ครบทุกแขนง ทั้งวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี สังคมศาสตร์ และมนุษยศาสตร์ เมื่อเยาวชนหรือผู้สนใจมีความต้องการหรือพอใจจะเรียนรู้ในเรื่องใด ก็สามารถค้นหาอ่านได้โดยสะดวก จึงเป็นประโยชน์อย่างกว้างขวางต่อผู้เรียน พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชได้ทรงกำหนดหลักการทำคำอธิบายเรื่องต่าง ๆ แต่ละเรื่องไว้เป็นสามตอนหรือสามระดับ เพื่อให้เด็กรุ่นเล็กอ่านเข้าใจระดับหนึ่ง เด็กรุ่นกลางอ่านเข้าใจได้ระดับหนึ่ง และเด็กรุ่นใหญ่รวมถึงผู้ใหญ่ผู้สนใจอ่านได้อีกระดับหนึ่ง จึงช่วยอำนวยความสะดวกให้แก่พ่อแม่ผู้ปกครอง สามารถใช้หนังสือสารานุกรมไทยเป็นเครื่องมือในการแนะนำวิชาความรู้แก่บุตรหลานได้ และให้พี่สามารถแนะนำวิชาแก่น้องได้เช่นกัน นอกจากนี้เมื่อเรื่องหนึ่งเรื่องใดมีความเกี่ยวพันต่อเนื่องถึงเรื่องอื่น ๆ ก็ให้มีการอ้างอิงถึงเรื่องนั้น ๆ ด้วยทุกเรื่องไป เพื่อให้ผู้ศึกษาได้ทราบว่าวิชาการแต่ละสาขามีความสัมพันธ์เกี่ยวเนื่องถึงกันนั่นเอง

โครงการสารานุกรมไทยสำหรับเยาวชนจึงเป็นดั่งตำราแห่งแผ่นดินอันทรงคุณค่า ที่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลดุลยเดช ทรงพระราชทานให้แก่เยาวชนและคนไทย จึงนับเป็นพระมหากรุณาธิคุณอันล้นพ้นที่ทรงมีต่อวงการการศึกษาไทย และเป็นพระเมตตาอย่างที่สุด ที่ทรงมีต่อเยาวชนและคนไทย ในการสร้างพื้นฐานทางความคิด เพื่อเป็นพลังในการพัฒนาตนเอง สังคม และประเทศชาติ พระองค์จึงเปรียบเป็นดั่งครูของคนไทยทุกคน และทรงเป็นครูของแผ่นดินนี้โดยแท้

480 Total Views 1 Views Today
แสดงความคิดเห็น