เจาะตลาดนักท่องเที่ยวเฉพาะกลุ่ม ให้ SME ไทยพัฒนาประสบการณ์ตรงใจลูกค้ามากขึ้น
การท่องเที่ยวเฉพาะกลุ่มคืออะไร และทำไม SME ไทยควรจับตา
การท่องเที่ยวเฉพาะกลุ่ม (Niche Tourism) คือการออกแบบสินค้า บริการ และประสบการณ์ให้ตอบความสนใจหรือความต้องการของนักท่องเที่ยวกลุ่มใดกลุ่มหนึ่งอย่างชัดเจน เช่น สุขภาพ อาหาร วัฒนธรรม หรือการตามรอยภาพยนตร์และซีรีส์ สำหรับ SME จุดสำคัญคือไม่จำเป็นต้องตอบโจทย์ทุกคน แต่สามารถนำจุดแข็งของธุรกิจและพื้นที่มาพัฒนาเป็นประสบการณ์ที่มีคุณค่าและตรงกับลูกค้าเป้าหมายมากขึ้น
ตลาดการท่องเที่ยวเฉพาะกลุ่มระดับพรีเมียม (Niche Premium Tourism) และการท่องเที่ยวเชิงประสบการณ์ (Experiential Travel) มีมูลค่า 1.8 ล้านล้านดอลลาร์ในปี 2025 และคาดว่าจะเติบโตเฉลี่ย 12.8% ต่อปีจนถึงปี 2034 สะท้อนความสนใจของนักท่องเที่ยวที่ให้ความสำคัญกับประสบการณ์และคุณค่าจากการเดินทางมากขึ้น
ในประเทศไทย ทิศทางการท่องเที่ยวปี 2026 สอดรับกับแนวโน้มนี้ โดยการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) เดินหน้ายุทธศาสตร์ Tourism Next ภายใต้แนวคิด "Value is the New Volume" และให้ความสำคัญกับการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ การแพทย์ ภาพยนตร์ กีฬา เรือยอชต์ และเรือสำราญ จึงเปิดพื้นที่ให้ผู้ประกอบการที่มีความเชี่ยวชาญเฉพาะด้านพัฒนาบริการให้ตรงกับนักท่องเที่ยวเป้าหมายได้มากขึ้น
SME ท่องเที่ยวเลือกตลาดเฉพาะกลุ่มอย่างไรให้เหมาะกับธุรกิจ
ก่อนเลือกตลาดเฉพาะกลุ่ม ผู้ประกอบการควรเริ่มจาก 3 เรื่องสำคัญ ได้แก่
1. จุดแข็งของธุรกิจหรือพื้นที่ เช่น ภูมิปัญญาท้องถิ่น อาหาร สุขภาพ ธรรมชาติ หรือสถานที่ที่มีเรื่องราว
2. กลุ่มนักท่องเที่ยวเป้าหมาย ว่าสนใจอะไรและคาดหวังประสบการณ์แบบใด
3. รูปแบบบริการที่ธุรกิจทำได้จริงและสามารถรักษาคุณภาพได้อย่างต่อเนื่อง
เมื่อทั้ง 3 ส่วนเชื่อมโยงกัน ธุรกิจจะเห็นชัดขึ้นว่าควรพัฒนาประสบการณ์แบบใด โดยตัวอย่างตลาดเฉพาะกลุ่มที่น่าจับตาในไทยมีดังนี้
การท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ (Wellness Tourism): โอกาสต่อยอดจุดแข็งของผู้ประกอบการไทย
ไทยกำลังวางตำแหน่งด้านการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพภายใต้แบรนด์ "Wellness Thailand: The Land of Life" โดยมีเป้าหมายยกระดับจากสปาแบบดั้งเดิมไปสู่การดูแลสุขภาพเชิงป้องกันและการดูแลสุขภาพแบบองค์รวม ขณะที่ข้อมูลจากGarmin Connect Data Report 2025 พบว่า ผู้ใช้ Garmin ในประเทศไทยบันทึกกิจกรรมการทำสมาธิ (Meditation) เพิ่มขึ้น 148% จากปีก่อน ซึ่งเป็นกิจกรรมที่มีอัตราการเติบโตสูงที่สุด สะท้อนให้เห็นถึงความสนใจในการดูแลสุขภาวะทั้งด้านร่างกายและจิตใจที่เพิ่มขึ้น
นอกจากนี้ ไทยจะเป็นเจ้าภาพการประชุม Global Wellness Summit 2026 (GWS 2026) ที่จังหวัดภูเก็ต ซึ่งช่วยสะท้อนบทบาทของไทยในฐานะหนึ่งในจุดหมายปลายทางด้านการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพที่น่าจับตา ผู้ประกอบการที่สนใจแนวทางพัฒนาบริการกลุ่มนี้ สามารถศึกษาเพิ่มเติมจากกรณี Wellness Retreat ที่ตอบโจทย์นักท่องเที่ยวยุคใหม่ เพื่อดูตัวอย่างการนำจุดแข็งด้านสุขภาวะมาต่อยอดเป็นประสบการณ์ท่องเที่ยว
ตัวอย่างตามหมวดธุรกิจ:
-
โรงแรม/รีสอร์ท: พัฒนาโปรแกรมดูแลสุขภาพเฉพาะทาง เช่น โปรแกรมสมุนไพร 3 วัน หรือการประคบสมุนไพรไทย โดยสามารถออกแบบเป็นบริการเสริมจากค่าห้องพัก เพื่อเพิ่มทางเลือกให้ลูกค้าและสร้างโอกาสให้เกิดการกลับมาใช้บริการซ้ำ
-
สปา: ออกแบบรูปแบบบริการที่สะท้อนเอกลักษณ์ของพื้นที่ เช่น "นวดโบราณสไตล์เชียงใหม่" หรือ "สปาน้ำแร่ธรรมชาติ" พร้อมตั้งชื่อบริการให้จดจำง่ายและวางคำค้นที่เหมาะสม เพื่อเพิ่มโอกาสให้ลูกค้าต่างประเทศค้นพบธุรกิจ
ท่องเที่ยวเชิงอาหารและวัฒนธรรม: สร้างประสบการณ์จากเรื่องราวและเอกลักษณ์ของพื้นที่
นักท่องเที่ยวเฉพาะกลุ่มจำนวนหนึ่งให้ความสำคัญมากกว่าเพียงการรับประทานอาหารหรือเยี่ยมชมสถานที่ แต่ยังมองหาเรื่องราวเบื้องหลังอาหาร วิถีชีวิต และโอกาสสัมผัสวัฒนธรรมด้วยตัวเอง ททท. จึงให้ความสำคัญกับการสื่อสารผ่านเรื่องราวที่สะท้อนเอกลักษณ์ของแต่ละพื้นที่และความหลากหลายทางวัฒนธรรมของไทยมากขึ้น แนวคิดนี้สอดคล้องกับการพัฒนาธุรกิจท่องเที่ยวชุมชนให้โดนใจนักท่องเที่ยวสาย Unseen ซึ่งใช้เอกลักษณ์ของพื้นที่และประสบการณ์ท้องถิ่นเป็นจุดสร้างคุณค่า
ตัวอย่างตามหมวดธุรกิจ:
-
ทัวร์เฉพาะทาง: ออกแบบทัวร์เชิงอาหารที่เชื่อมโยงกับแหล่งวัตถุดิบและคนในพื้นที่ เช่น "เที่ยวตลาดเช้าเชียงราย พร้อมทำอาหารเหนือกับเชฟท้องถิ่น" เพื่อเพิ่มคุณค่าของโปรแกรมและสร้างประสบการณ์ที่แตกต่างจากทัวร์ทั่วไป อีกแนวทางที่นำไปประยุกต์ได้คือ Chef's Table Tourism ที่เชื่อมอาหาร แหล่งวัตถุดิบ และเรื่องราวของพื้นที่เข้าด้วยกัน
-
โรงแรมบูทีค: ร่วมมือกับร้านอาหารท้องถิ่นเพื่อออกแบบประสบการณ์รับประทานอาหารสำหรับแขกของโรงแรมโดยเฉพาะ ช่วยสร้างความประทับใจและเพิ่มโอกาสให้เกิดการบอกต่อ
ท่องเที่ยวตามรอยภาพยนตร์และซีรีส์: ต่อยอด Soft Power สู่ประสบการณ์เฉพาะกลุ่ม
กระแส Soft Power ไทยผ่านซีรีส์และภาพยนตร์ช่วยสร้างความสนใจให้แฟนคลับต่างชาติอยากเดินทางมาสัมผัสสถานที่จริง ขณะเดียวกัน ททท. ให้ความสำคัญกับการท่องเที่ยวตามรอยภาพยนตร์และซีรีส์ รวมถึงการท่องเที่ยวทางเรือ เพื่อขยายโอกาสสู่กลุ่มนักท่องเที่ยวระยะไกลที่มองหาประสบการณ์เฉพาะทาง
ตัวอย่างตามหมวดธุรกิจ:
-
ทัวร์เฉพาะทาง: ออกแบบทัวร์ตามรอยสถานที่ถ่ายทำภาพยนตร์หรือซีรีส์ พร้อมเล่าเรื่องเบื้องหลังสถานที่ เพื่อสร้างประสบการณ์ที่เชื่อมโยงกับความสนใจของแฟนคลับ
-
โรงแรม/โฮสเทล: หากตั้งอยู่ใกล้พื้นที่ที่เคยเป็นฉากถ่ายทำ สามารถนำเรื่องราวดังกล่าวมาประกอบการสื่อสารและออกแบบประสบการณ์ เพื่อสร้างจุดจดจำและเพิ่มความน่าสนใจให้ที่พัก
SME จะเริ่มต่อยอดการท่องเที่ยวเฉพาะกลุ่มได้อย่างไร
SME สามารถเริ่มได้จากการเลือก "1 ประสบการณ์เฉพาะ" ที่สะท้อนจุดแข็งของธุรกิจหรือพื้นที่ แล้วค่อยพัฒนาสินค้า บริการ และการสื่อสารให้สอดคล้องกัน โดยอาจเริ่มตามลำดับดังนี้
1. ระบุจุดแข็งที่ธุรกิจมีอยู่แล้ว เช่น ความเชี่ยวชาญ ภูมิปัญญา วัตถุดิบ หรือเรื่องราวของพื้นที่ แล้วนำมาต่อยอดควบคู่กับแนวทางการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน โดยอาจใช้เกณฑ์ของ Global Sustainable Tourism Council (GSTC) เป็นกรอบอ้างอิง ซึ่งครอบคลุมทั้งการบริหารจัดการอย่างยั่งยืน ผลกระทบด้านสังคมและเศรษฐกิจ การอนุรักษ์วัฒนธรรม และสิ่งแวดล้อม เพื่อพัฒนาจุดแข็งของท้องถิ่นให้เป็นประสบการณ์ท่องเที่ยวที่สร้างคุณค่าแก่ทั้งธุรกิจ นักท่องเที่ยว และชุมชน
2. เลือกกลุ่มลูกค้าที่มีความสนใจสอดคล้องกับจุดแข็งนั้น เช่น กรณีของ “เบด นิมมาน” ที่ใช้แนวคิด Product Matching เพื่อพัฒนาที่พักให้เหมาะกับกลุ่มลูกค้าเป้าหมายอย่างชัดเจน
3. ออกแบบประสบการณ์ให้เห็นความแตกต่างและคุณค่าที่ลูกค้าจะได้รับ
4. สื่อสารจุดเด่นด้วยข้อมูลและเรื่องราวที่ชัดเจน เพื่อให้ลูกค้าเข้าใจว่าประสบการณ์นี้เหมาะกับใคร
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการท่องเที่ยวเฉพาะกลุ่ม
Niche Tourism คืออะไร?
Niche Tourism หรือการท่องเที่ยวเฉพาะกลุ่ม คือการท่องเที่ยวที่ออกแบบประสบการณ์ให้ตอบความสนใจหรือความต้องการเฉพาะของนักท่องเที่ยว เช่น สุขภาพ อาหาร วัฒนธรรม หรือการตามรอยภาพยนตร์และซีรีส์
Niche Tourism ต่างจากการท่องเที่ยวทั่วไปอย่างไร?
การท่องเที่ยวเฉพาะกลุ่มให้ความสำคัญกับความสนใจและประสบการณ์ของลูกค้าแต่ละกลุ่มมากกว่าการออกแบบบริการแบบเดียวสำหรับนักท่องเที่ยวจำนวนมาก จึงเปิดโอกาสให้ SME ใช้ความเชี่ยวชาญและเอกลักษณ์ของพื้นที่สร้างจุดเด่นได้ชัดขึ้น
SME ท่องเที่ยวควรเริ่มจาก Niche ไหน?
ควรเริ่มจากกลุ่มที่สอดคล้องกับจุดแข็งและทรัพยากรที่ธุรกิจมีอยู่จริง เช่น หากมีองค์ความรู้ด้านสมุนไพรอาจต่อยอดสู่การท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ หรือหากมีอาหารและภูมิปัญญาท้องถิ่นที่โดดเด่นอาจพัฒนาเป็นประสบการณ์เชิงอาหารและวัฒนธรรม
ธุรกิจขนาดเล็กทำ Niche Tourism ได้หรือไม่?
ได้ เพราะหัวใจของการท่องเที่ยวเฉพาะกลุ่มไม่ใช่ขนาดธุรกิจ แต่คือความชัดเจนของกลุ่มลูกค้า คุณค่าของประสบการณ์ และความสามารถในการรักษาคุณภาพบริการอย่างสม่ำเสมอ
หัวใจสำคัญคือ SME ไม่จำเป็นต้องตอบโจทย์นักท่องเที่ยวทุกกลุ่ม แต่ควรรู้ให้ชัดว่าธุรกิจต้องการสร้างคุณค่าให้ลูกค้ากลุ่มใด และพัฒนาประสบการณ์ให้สอดคล้องกับความต้องการของกลุ่มนั้น
สรุป: โอกาสของ SME ไทยในตลาดนักท่องเที่ยวเฉพาะกลุ่ม
-
ตลาดการท่องเที่ยวเฉพาะกลุ่มระดับพรีเมียมมีมูลค่า 1.8 ล้านล้านดอลลาร์ในปี 2025 และคาดว่าจะเติบโตเฉลี่ย 12.8% ต่อปีจนถึงปี 2034
-
ทิศทางการท่องเที่ยวไทยปี 2026 ภายใต้แนวคิด "Value is the New Volume" ให้ความสำคัญกับการสร้างคุณค่าและประสบการณ์ที่ตอบโจทย์นักท่องเที่ยวเฉพาะกลุ่มมากขึ้น
-
การท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ การท่องเที่ยวเชิงอาหารและวัฒนธรรม และการท่องเที่ยวตามรอยภาพยนตร์และซีรีส์ เป็น 3 กลุ่มที่น่าจับตาในบริบทการท่องเที่ยวไทยปี 2026
-
SME ที่พัฒนา "1 ประสบการณ์เฉพาะ" ให้ชัดเจน สามารถใช้จุดเด่นนั้นช่วยสร้างความแตกต่างและเพิ่มคุณค่าให้กับสินค้าและบริการได้
📎 Sources
-
Market Intelo — Niche Premium Tourism and Experiential Travel Market Research Report (2026) — https://marketintelo.com/report/niche-premium-tourism-and-experiential-travel-market
-
TTG Asia — Thailand pivots to quality growth with Tourism Next 2026 strategy (January 2026) — https://www.ttgasia.com/2026/01/13/thailand-pivots-to-quality-growth-with-tourism-next-2026-strategy/
-
Nation Thailand — Thailand promotes GWS 2026 as new economic engine, targets 10 bn baht in value (December 2025) — https://www.nationthailand.com/health-wellness/40059230
-
Nation Thailand — Wellness 2026: Thailand Battles for Leadership as Asia's 'Longevity Economy' Ignites (January 2026) — https://www.nationthailand.com/health-wellness/40060949
-
Travel and Tour World — Amazing Thailand 2026: Targeting Three Trillion Baht (January 2026) — https://www.travelandtourworld.com/news/article/amazing-thailand-2026-targeting-three-trillion-baht-with-wellness-sustainable-tourism-and-luxury-markets-across-bangkok-chiang-mai-and-beyond/